Category: Μορφές Τέχνης

Από την αρχαιότητα ο άνθρωπος, πέραν των υλικών αγαθών που έψαχνε για την επιβίωσή του, αναζητούσε λύσεις και για την καλλιέργεια του πνεύματός του. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι ακόμη και σε προϊστορικές σπηλιές υπάρχουν ευρήματα από ζωγραφιές στους τοίχους. Αυτό αποδεικνύει περίτρανα ότι οι άνθρωποι αποζητούσαν την επικοινωνία, με όποια μορφή κι αν ήταν εφικτή.

Το ταξίδι ξεκίνησε με τις ζωγραφιές στους τοίχους των σπηλιών, για να φτάσει στο σήμερα όπου το χαρτί και το μολύβι έχουν ξεπεραστεί και έχουν εφευρεθεί άλλοι τρόποι για την ανάδειξη των τεχνών. Τι κι αν ο άνθρωπος έχει στην διάθεσή του την τεχνολογία, η οποία τον βοηθάει στην καθημερινότητα; Επιλέγει πολλές φορές τους πατροπαράδοτους τρόπους. Ακόμη οι άνθρωποι δημιουργούν τέχνη με ένα κομμάτι πηλό ή με ένα κομμάτι ξύλο. Αλλά υπάρχουν κι αυτοί που δημιουργούν τέχνη με σύμμαχο τα τεχνολογικά μέσα meilleur tondeuse corps homme.

Σε όποια από τις δύο κατηγορίες κι αν ανήκουν, το μόνο σίγουρο είναι ότι και στις δύο περιπτώσεις προάγουν τον πολιτισμό. Μέσα από έργα τέχνης έχουν καταρριφθεί όποιες πολιτικές, πολιτισμικές ή κοινωνικές διαφορές έχουν οι λαοί. Γίνεται χρήση πινάκων μεγάλων καλλιτεχνών ή συγγραμμάτων για να μπορέσουμε να κατανοήσουμε συγκεκριμένες περιόδους. Και φυσικά μέσα από διάφορα εικαστικά έργα έχουμε την δυνατότητα να ζήσουμε παρελθοντικές εποχές. Ή ακόμη και να βιώσουμε την ανάγκη των ανθρώπων που ζούσαν στο παρελθόν μας για να κατανοήσουν το μέλλον τους.

Μέσα από την γνώση του παρελθόντος μπορούμε να κατανοήσουμε το παρόν και να αδράξουμε το μέλλον. Αυτό είναι εφικτό μέσα από τις διάφορες τέχνες. Υπάρχουν τόσες μορφές έκφρασης και όμως υπάρχει ανάγκη για δημιουργία νέων μορφών. Άνθρωποι κάθε ηλικίας μπορούν να επικοινωνήσουν πιο εύκολα μέσα από την τέχνη. Το θέατρο, η μουσική και ο χορός είναι μόνο λίγες μορφές τέχνης, όπου η ηλικία δεν έχει καθοριστικό ρόλο. Και σε κάθε ηλικία τα μηνύματα είναι διαφορετικά. Όπως ένα βιβλίο που το διαβάζεις στην εφηβεία δεν σου αποτυπώνεται το ίδιο όταν το διαβάζεις μεγαλύτερος. Έτσι και οι τέχνες οδηγούν τους ανθρώπους σε άλλα μονοπάτια, ανάλογα με την ηλικία που βρίσκονται.

Συνήθως οι άνθρωποι που καταπιάνονται με τις τέχνες είναι άνθρωποι με δύσκολο ψυχικό κόσμο. Καταφέρνουν όμως μέσα από αυτήν να ενώσουν τους ανθρώπους. Δεν χρειάζονται την γλώσσα για να επικοινωνήσουν, παρά μόνο τα έργα τους για να μεταδώσουν τα δικά τους μηνύματα. Κάθε έργο τέχνης, είτε έχει δημιουργηθεί από κάποιον διάσημο καλλιτέχνη είτε από κάποιον άσημο, επιφέρει μέσα του ένα είδος πολιτισμού. Οι περισσότεροι διάσημοι καλλιτέχνες δεν ήταν διάσημοι στην εποχή τους. Άρα όσο πιο πολλά έργα τέχνης δημιουργήσει κανείς και αφήσει ως παρακαταθήκη ποτέ δεν ξέρει αν σε κάποια άλλη εποχή γίνουν διάσημα garniture.

Μέσα από τις διάφορες μορφές τέχνης ο σκοπός πρέπει να είναι ένας. Η τέχνη να ενώνει τους ανθρώπους και μέσα από αυτήν να δημιουργούνται συνθήκες ανάπτυξης του πολιτισμού. Οι άνθρωποι να ενώνονται μέσα από αυτήν και να ανταλλάζουν ιδέες για ένα καλύτερο σήμερα και ένα πιο ευοίωνο αύριο. Θα πρέπει να γίνει σκοπός όλων μας η ανάδειξη των τεχνών στις νεότερες γενιές. Και μέσα από τους νέους ανθρώπους να υπάρχει εξέλιξη. Η πολυπολιτισμικότητα είναι και αυτή μια μορφή τέχνης.

Ιστορικά το graffiti υπάρχει από πολύ παλιά σε μια πρώιμη εκδοχή. Στην αρχαία Ρώμη υπήρχαν συνθήματα γραμμένα στους τοίχους. Όπως επίσης και στο Σινικό Τείχος. Ένας ορισμός που θα μπορούσε να δοθεί είναι η επιγραφή κειμένων, συνθημάτων ή και ζωγραφιών σε δημόσιους χώρους.

Στην πιο σύγχρονή του μορφή αναπτύχθηκε την περίοδο του κινήματος της χιπ χοπ. Θεωρείται μάλιστα μέρος της κουλτούρας της. Πιο πρωτοποριακή εποχή των graffiti θεωρείται από πολλούς η περίοδος μεταξύ 1971 και 1974. Στην περιοχή του Μανχάταν την περίοδο της μεγάλης μετανάστευσης υπήρξε ο Ελληνοαμερικανικής καταγωγής καλλιτέχνης TAKI183. Σκοπός του ήταν να αφυπνίσει τον κόσμο και να λάβει την προσοχή των ΜΜΕ. Κάτι το οποίο κατάφερε με την συμβολή του κόσμου το 1971, όταν και του αφιέρωσαν ένα άρθρο στους New York Times.

Πλέον στις μέρες μας το είδος αυτό δεν θεωρείται ξένο και συχνά ιδιοκτήτες σπιτιών το επιλέγουν ως τρόπο διακόσμησης. Υπάρχουν τα graffiti που χρησιμοποιούνται από αναρχικούς για να στείλουν μηνύματα προς την εξουσία. Είναι και αυτά όμως που γίνονται για σκοπούς ωραιοποίησης κάποιου χώρου. Στο πέρασμα των χρόνων έχουν δημιουργηθεί κοινότητες με κάποιους άτυπους κανόνες. Για παράδειγμα κάθε έργο graffiti φέρει την υπογραφή του δημιουργού του.

Επίσης, δεν μπορεί σε ένα υφιστάμενο σχέδιο να αποτυπωθεί κάποιο άλλο. Η μόνη περίπτωση που γίνεται κάτι τέτοιο είναι αν έχει παρέλθει η πάροδος του χρόνου και το σχέδιο έχει ξεθωριάσει. Αλλά και πάλι θα πρέπει να συμφωνήσει και ο καλλιτέχνης που το έχει φτιάξει. Ένα άλλο στοιχείο είναι ότι υπάρχουν συγκεκριμένοι τοίχοι που είναι μόνο για καλούς γκραφίστες. Οι άγραφοι κανόνες είναι πολλοί και όποιος θέλει να ακολουθήσει το graffiti μαθαίνει να τους τηρεί πιστά.

Μια νέα τεχνοτροπία που φαίνεται να κερδίζει έδαφος είναι και αυτή του στένσιλ. Πρόκειται για ένα είδος γρήγορου γκράφιτι. Είναι ένα κομμάτι ξύλο ή πλαστικό το οποίο κόβεται και δημιουργείται ένα σχέδιο. Τοποθετείται στην επιφάνεια του τοίχου και ψεκάζεται με σπρέι μπογιάς αφήνωντας έτσι το αποτύπωμα. Η τεχνική αυτή ακολουθείται πιστά από τον Βρετανό καλλιτέχνη Banksy.

Η υπογραφή του καλλιτέχνη παίζει σημαντικό ρόλο στην δημιουργία ενός γκράφιτι. Είναι ο μόνος τρόπος αναγνώρισης των σχεδίων ενός καλλιτέχνη. Γι αυτό και η υπογραφή αυτή έχει χαρακτηριστεί ως «tag». Γίνεται με σπρέι ή με μαρκαδόρο συνήθως μέσα στο ίδιο το γκράφιτι ή κάτω σε μια άκρη. Ως επι το πλείστον είναι πιο μικρή από τη ζωγραφιά. Για τα ελληνικά δεδομένα γνωστός γκραφίστας ήταν και ο Ίνο, ο οποίος γεννήθηκε στον Πειραιά.

Σε γενικές γραμμές τα γκράφιτι που έχουν κατακλύσει δρόμους και στενά χαρακτηρίζονται από κάποιους ως μια μορφή βανδαλισμού. Ειδικότερα βέβαια κάποια από τα οποία το περιεχόμενό τους είναι υβριστικό ή προκλητικό. Επειδή συνήθως η τέχνη αυτή ακολουθείται από νέους είναι εύκολο να χαρακτηριστεί.

Δεν είναι εύκολο να κρίνουμε αυτά τα έργα, γιατί κάτι τέτοιο υπονοεί ότι βγαίνουμε από τους νόμους και τα τετριμμένα. Ας μην ξεχνάμε όμως ότι κάτι τέτοιο ήταν και η ζωγραφική ή οποιαδήποτε άλλη τέχνη στην απαρχή της. Ίσως κάποια μέρα η τέχνη αυτή να αποκτήσει τη δικιά της θέση στην καθόλα «νόμιμη κοινωνία» που ζούμε.

Το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) αποτελεί την επιτομή τέχνης για την Αθήνα μιας και είναι το μοναδικό ίδρυμα στο οποίο στεγάζονται τόσο σημαντικοί χώροι. Χώροι όπως η Εθνική Λυρική Σκηνή, η Εθνική Βιβλιοθήκη και φυσικά το πάρκο με έκταση 210 στρέμματα. Σχεδιάστηκε από τον Ιταλό αρχιτέκτονα Renzo Piano, ο οποίος είναι διεθνώς αναγνωρισμένος τα τελευταία 40 χρόνια. Εγκαινιάστηκε το 2017, ενώ τα σχέδιά του είχαν ανακοινωθεί το 2006. Αποτελεί ορόσημο του Ελληνικού πολιτισμού, μιας και αντίστοιχό του δεν υπάρχει ούτε αρχιτεκτονικά αλλά ούτε και πολιτισμικά.

Ο χώρος όπου έχει κατασκευαστεί το ίδρυμα έχει σημαντικό ρόλο, μιας και αποτελεί τουριστικό προορισμό και βρίσκεται εκτός του ιστορικού κέντρου της Αθήνας. Το κτίριο θεωρείται σύγχρονο και φιλικό προς το περιβάλλον. Δεν είναι τυχαία και η πλατινένια διάκριση που έχει πάρει ως πράσινο κτίριο. Αποτελεί την μεγαλύτερη διάκριση για τέτοιου είδους κτίρια. Και είναι η πρώτη σε τέτοια κλίμακα σε Ελλάδα και Ευρώπη.

Το φυσικό πάρκο αποτελεί πνεύμονα πρασίνου για την Αθήνα και έχει μεγάλη ποικιλία από ψηλά πεύκα, ελιές και πιο μικρά δεντράκια που δημιουργούν σκιές για τους επισκέπτες. Φυσικά δεν θα μπορούσαν να λείπουν τα ενδημικά φυτά και αυτά είναι πολλά. Όπως το πυξάρι, η κορονίλλα, ο κίστος, η ρίγανη, το θυμάρι και πολλά άλλα. Ειδικότερα την περίοδο της άνοιξης, όπου το ίδρυμα είναι γεμάτο από τα χρώματα της φύσης, αποτελεί πόλο έλξης για περισσότερους επισκέπτες. Δεν θα μπορούσαμε να μην αναφερθούμε στο μεγάλο κανάλι με μήκος 400 μέτρα, πλάτος 30 και βάθος 70 εκατοστά. Στο κανάλι αυτό γίνονται μέσα στο χρόνο εκδηλώσεις ιστιοπλοΐας για μικρούς και μεγάλους από διάφορους ναυτικούς ομίλους.

Επίσης, η Εθνική Λυρική σκηνή γίνεται ο σημαντικότερος προορισμός, τόσο για τους λάτρεις της μουσικής όσο και για τους καλλιτέχνες της. Ο χώρος είναι πολυλειτουργικός, δίνοντας την δυνατότητα για διάφορα είδη παραστάσεων και εκδηλώσεων. Έχει δημιουργηθεί για να φιλοξενεί θεατρικές παραγωγές, παιδικές παραστάσεις, συναυλίες και φυσικά παραγωγές όπερας και μπαλέτου. Η έκτασή της είναι 28.000 τ.μ. και αποτελεί ένα αρχιτεκτονικό κόσμημα τέχνης. Τα δυνατά της στοιχεία είναι φυσικά η ακουστική της, η εύκολη εναλλαγή σκηνικών και οι τεχνολογικές δυνατότητές της. Δεν έχει να ζηλέψει σε τίποτα από αντίστοιχους χώρους στην Ευρώπη.

Μια μεγάλη προσθήκη στο ίδρυμα είναι η Εθνική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος, η οποία έρχεται να εκσυγχρονίσει τόσο την έννοια όσο και τον θεσμό, ο οποίος έχει αρχές το 1832. Με αυτό το κτίριο αλλάζει ριζικά τόσο το ερευνητικό τμήμα όσο και η δημόσια χρήση που μπορεί να γίνει. Επισκέπτες όλων των ηλικιών και των μορφωτικών επιπέδων έρχονται να κατακλείσουν τον εν λόγω χώρο, δίνοντας μια νέα διάσταση. Αποτελεί ένα υπερσύγχρονο κτίσμα σε έκταση 22.000 τ.μ. που συνδυάζει τεχνολογία και παράδοση.

Αποτελεί λοιπόν ένα κομψοτέχνημα για τα Ελληνικά και Ευρωπαϊκά δεδομένα, μιας και με την ολοκλήρωση και την παράδοση του έργου έχει γίνει πόλος έλξης για άτομα από ολόκληρο τον κόσμο. Αυτό που μένει είναι να δούμε είναι αν αυτό το κτίριο θα μπορέσει να αντεπεξέλθει επάξια στο ρόλο του στο πέρασμα χρόνου. Και αν αυτό το λίκνο πολιτισμού καταφέρει να αναδείξει την Αθήνα ακόμη περισσότερο, όχι μόνο για τα αρχαία έργα τέχνης της αλλά και για τα σύγχρονα.